مانومتر
در دنیای امروز که صنایع مختلف به طور روز افزون به سمت اتوماسیون، کنترل دقیق فرآیندها و افزایش ایمنی پیش میروند، استفاده از ابزارهای اندازه گیری دقیق فشار اهمیت بالایی یافته است. یکی از اصلی ترین و پرکاربرد ترین این ابزارها، گیج فشار یا همان مانومتر (Manometer) است.
گیج فشار ابزاری مکانیکی یا الکترونیکی است که برای اندازهگیری فشار سیالات (مایعات و گازها) در یک محیط بسته یا باز استفاده میشود. این دستگاهها میتوانند فشار مطلق، فشار نسبی (گیج)، یا حتی اختلاف فشار بین دو نقطه را اندازهگیری کنند. اطلاعاتی که گیج فشار ارائه میدهد، در بسیاری از صنایع برای پایش عملکرد سیستم، جلوگیری از افزایش بیش از حد فشار، کاهش خطرات احتمالی و بهینهسازی فرآیندها حیاتی است.
مانومتر یا گیج فشار چیست؟
به صورت ساده، گیج فشار وسیله ای است که میزان فشار موجود در یک سیستم را نسبت به یک مرجع مشخص، معمولاً فشار اتمسفر، اندازه گیری و نمایش می دهد. این فشار می تواند فشار مثبت (بیشتر از اتمسفر)، فشار منفی یا خلا (کمتر از اتمسفر) یا اختلاف فشار بین دو نقطه باشد.
گیج ها اغلب فشار را با واحدهایی مانند بار (bar)، پاسکال (Pa)، PSI، اتمسفر (atm)، میلیمتر جیوه (mmHg) و کیلوگرم بر سانتی متر مربع (kg/cm²) نمایش می دهند.
انواع مانومتر یا گیج فشار
گیج فشار روغنی
گیج فشار روغنی یکی از پرکاربرد ترین انواع فشارسنج ها در صنعت است که برای اندازه گیری فشار گاز یا مایع در سیستم های مختلف به کار می رود. تفاوت اصلی این نوع گیج با مدل های معمولی (خشک) در وجود روغن داخلی (معمولاً گلیسیرین یا سیلیکون) است که محفظه عقربه و اجزای داخلی را پر کرده است.
گیج فشار آنالوگ (عقربه ای)
گیج فشار آنالوگ یا فشارسنج عقربه ای یکی از رایج ترین و پرکاربرد ترین ابزارهای اندازه گیری فشار در صنایع مختلف است. این نوع گیج به صورت مکانیکی عمل می کند و فشار وارد شده را از طریق حرکت یک عقربه روی صفحه مدرج نشان می دهد.
به دلیل ساختار ساده، قیمت مناسب و قابلیت اطمینان بالا، گیج های آنالوگ هنوز هم در بسیاری از کاربردها از جمله سیستم های هیدرولیکی، پنوماتیکی، موتورخانه ها، کمپرسورها و تجهیزات صنعتی مورد استفاده قرار میگیرند.
گیج اختلاف فشاری
گیج اختلاف فشار یا دیفرانسیل پرشر گیج (Differential Pressure Gauge) ابزاری دقیق برای اندازه گیری تفاوت فشار بین دو نقطه در یک سیستم است. برخلاف گیج های معمولی که فشار را نسبت به فشار اتمسفر اندازه گیری می کنند، این ابزار تفاوت فشار میان دو ورودی مجزا را نمایش میدهد.
کاربرد این ابزار بهویژه در صنایع حساس، فیلترها، مبدل های حرارتی، سیستم های تهویه مطبوع (HVAC)، سیستم های هیدرولیکی، و تجهیزات فرآیندی اهمیت دارد.
مانومتر ضد ضربه
گیج فشار مقاومت لرزش عمدتاً در صنایع متالورژی، نیروگاه، صنعت نفت، صنایع شیمیایی و غیره استفاده می شود. این گیج می تواند مقدار متوسط فشار ضربان گاز یا مایع را اندازه گیری کند، به طوری که می تواند از آسیب ناشی از ضربان شدید و لرزش شدید جلوگیری کند و اندازه گیری دقیق را تضمین کند.
گیج فشار دیجیتال
درمانومتر دیجیتال معمولا فشاری که اندازه گیری میشود با استفاده از یک نمایشگر دیجیتالی به صورت عددی نمایش داده میشود. این نوع فشار سنج دیجیتالی را معمولا برای تجهیزات متحرک و ثابت مورد استفاده قرار میدهند، برای مثال میتوان به عنوان یک فشار سنج مرجع به منظور کنترل کردن از آنها استفاده نمود.
کاربرد مانومتر یا گیج فشار
مانومترها به عنوان ابزارهایی برای اندازهگیری فشار شناخته شدهاند، اما علاوه بر این، آنها کاربردهای دیگری نیز دارند. به برخی از کاربردهای عمومی مانومترها و فشارسنجها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- اندازهگیری عمق: مانومترها میتوانند برای اندازهگیری عمق در مایعات و محیطهای آبی مورد استفاده قرار بگیرند. این کاربرد در صنایع ماهیگیری، غواصی، آبگرمکنی و استخرها مفید است.
- اندازهگیری ارتفاع از سطح دریا: با استفاده از مانومترها میتوانید ارتفاع را نسبت به سطح دریا اندازهگیری کنید. این کاربرد در فیزیک، هواشناسی، هواپیمایی و نقشهبرداری مورد استفاده قرار میگیرد.
- اندازهگیری جریان: با استفاده از مانومترها میتوانید جریان مایعات، گازها و خلاء را اندازهگیری کنید. این کاربرد در صنایع نفت و گاز، آب و فاضلاب، تهویه مطبوع و سیستمهای پمپاژ استفاده میشود.
- اندازه گیری نشتی: مانومترها میتوانند در اندازهگیری نشتی در سیستمها و تجهیزات مورد استفاده قرار بگیرند. با اندازهگیری تغییرات فشار، میتوانید نشتی و رخدادهای غیرمعمول در سیستمهای لولهکشی و دستگاهها را شناسایی کنید
باتوجه به اینکه در بسیاری از صنایع اطلاع از میزان فشار بر سیالات از مسائل بسیار مهم به شمار می رود، بدین منظور استفاده از مانومتر در بسیاری از بخش های صنعت از الزامات است. در ادامه به بخشی از این مشاغل و صنایع که استفاده از فشارسنج در آنها رایج است، اشاره شده است: پزشکی، آب و فاضلاب، توزیع گاز، ساخت و ساز، تعیین نشتی، معدن، کارخانه کاغذ، صنعت کشاورزی، حمل و نقل، مبدل های حرارتی، غذا و نوشیدنی، دارویی، صنایع پتروشیمی و شیمیایی و…
راهنمای خرید مانومتر یا گیج فشار
موارد مختلفی در خرید گیج فشار باید در نظر گرفته شود تا با توجه به نیاز صنعت و حوزه های مختلف آن این انتخاب صورت گیرد. در حقیقت تمامی فاکتورهای فیزیکی و غیر فیزیکی تاثیر گذار در عملکرد دستگاه باید در انتخاب آنها لحاظ شود تا خریدار انتخاب مناسبی داشته باشد. شما هم به هنگام خرید گیج فشار موارد زیر را در نظر بگیرید
- جنس و متریال بدنه: جنس و متریال بدنه از این جهت اهمیت دارد که قرار است این ابزار در محیط های خورنده به کار گرفته شده و در نتیجه معمولاً برای بدنه آنها از دایکست آلومینیوم یا از برنج استفاده میشود.
- نمایشگر گیج فشار: با توجه به نوع گیج فشار و فشار سنجی که انتخاب می کنید ممکن است که نمایشگر آن در قالب عقربه ای یا از نوع دیجیتال باشد که طبیعتاً در به دست آوردن نتایج دقیق و باکیفیت تاثیرگذار است. ضمن اینکه قطر صفحه برای کسانی که از مسافت دور یا نزدیک دادهها را میخوانند مهم است.
- محدوده اندازه گیری فشار: نباید این واقعیت را فراموش کنیم که هر کدام از ابزار های اندازه گیری فشار ظرفیت مشخص و محدودی دارند و امکان استفاده از آنها در بیشتر یا کمتر از این محدوده وجود ندارد.
- جمع بندی
با این تفاسیر انتظار میرود که شما به عنوان خریدار گیج فشار بتوانید گزینه ای را انتخاب کنید که کاملاً با شرایط کاری شما هم خوانی داشته باشد. با توجه به اینکه در بررسی های مختلف یک سیستم شما داده ها و پارامترهای مختلف را در اختیار دارید می توانید از برندهای مختلف در بازار مانند گیج فشار ویکا یا گیج فشارایندومارت به دنبال گزینه مطلوب خود بگردید و از آن استفاده کنید. اگر به دنبال خرید گیج فشار و یا خرید گیج دما با کیفیت و دریافت راهنمایی های دقیق برای انتخاب بهترین محصول برای نیازهایتان هستید، ما در فروشگاه بانک صنعت آماده ایم تا به شما کمک کنیم.
